Một trong những nước độc tài phong kiến nhất là Bắc Hàn, trong khi hàng triệu dân còn phải sống nhờ vào sự cứu đói của Liên Hiệp Quốc, bọn cầm quyền vẫn hung hăng chế tạo vũ khí giết người, huênh hoang là chế độ xã hội chủ nghĩa, huênh hoang là dân chủ gấp triệu lần dân chủ tư sản! Thực ra danh từ "xã hội chủ nghĩa" chỉ là một cụm từ để lừa gạt nhân dân, sự thực chỉ là sự kéo dài của chủ nghĩa phong kiến một cách đạo đức giả hơn, huyền bí hóa đảng thống trị, thần thánh hóa lãnh tụ v.v… Chúng sử dụng "duy vật biện chứng" của chủ nghĩa Mác để ngụy biện, để bảo vệ quyền thống trị của chúng, chứ không phải để phục vụ nhân dân như niềm mơ ước của Mác. 

Có người thắc mắc: 

Tại sao nói là tuyệt đại đa số dân chúng chống đối sự thống trị của bọn chúng mà chúng vẫn tồn tại? Và như vậy có thật là tuyệt đại đa số chống đối hay chỉ là sự tuyên truyền của phe đối lập? 

Tại sao ở Cuba mới đây hàng triệu người đi biểu tình ủng hộ xã hội chủ nghĩa? Bọn độc tài phong kiến có thể huy động nổi hàng triệu người đi biểu tình ủng hộ chúng không? 

Trước khi trả lời mấy câu hỏi trên, chúng ta thử bàn luận về các đặc điểm của các chế độ phong kiến. 

Trong chế độ phong kiến kiểu cũ, với sự trị vì của vua chúa, với sự cha truyền con nối, giai cấp thống trị cần một hệ thống đạo đức để dân thần phục: vua là con trời, thay trời để trị dân; bổn phận cao nhất của người dân là trung thành với vua. Muốn áp đặt tư tưởng đó trên toàn dân, giai cấp thống trị thường ban phát cho giai cấp trí thức một số đặc quyền đặc lợi, vì vậy xã hội ngày trước thường chia làm bốn giai cấp: sĩ, nông, công, thương. Giai cấp trí thức được đặc quyền đặc lợi vì có khả năng giúp cho kẻ thống trị nắm vững được quyền hạn (bằng cách đào tạo một ý thức hệ có lợi cho kẻ cầm quyền); vì kinh tế chưa phát triển cao nên công nghiệp và thương nghiệp chưa có vai trò quan trọng trong xã hội. 

Trong chế độ phong kiến kiểu mới, vì sự phát triển kinh tế của thế giới, khi những lý luận của chế độ phong kiến kiểu cũ không còn đủ sức giúp cho giai cấp thống trị giữ vững quyền hạn, nhiều nơi người ta đã dùng thánh kinh của tôn giáo để làm giáo điều cai trị nhân dân. Các thánh kinh lại thường vắn tắt, có tính cách huyền bí và khó hiểu, nên bọn thống trị dễ giải thích để phù hợp với quyền lợi của chúng, người dân ai phản đối thì họ nhân danh tôn giáo, nhân danh thượng đế để trừng trị. Những nơi khác, với ảnh hưởng của chủ nghĩa Mác, sau khi vận động được nhân dân đánh đuổi bọn đế quốc, người ta thiết lập chế độ phong kiến kiểu mới, dùng "duy vật lịch sử" của chủ nghĩa Mác làm giáo điều cho nhân dân đi theo, dùng "duy vật biện chứng pháp" làm phương tiện để ngụy biện, để tranh thủ lòng dân; người dân ai phản đối thì họ nhân danh xã hội để trừng trị bằng bạo lực, bằng những mưu mô xảo quyệt được che đậy bằng quyền lợi của giai cấp, của nhân dân v.v….. 

Trong các chế độ phong kiến kiểu mới, nhà cầm quyền rất sợ tri thức tiến bộ của nhân loại cũng như kinh tế thị trường. Tri thức tiến bộ làm cho những giáo điều mất quyền lực thần thánh, kinh tế thị trường làm mất những giá trị phong kiến, sự phân biệt đối xử phong kiến. Vì vậy trong chế độ phong kiến kiểu mới, bọn cầm quyền phải can thiệp thô bạo vào hệ thống giáo dục để hệ thống này phù hợp với giáo điều của họ, chẳng hạn như sự đào tạo con người xã hội chủ nghĩa ở một số nước hay sự cấm đàn bà đi học của bọn Taliban; cũng như sự ngăn chặn nền kinh tế thị trường. Sự phát triển nền kinh tế thị trường, không phải là do một lý thuyết chính trị hay kinh tế nào cả, mà thực ra chỉ là sự phát triển tất yếu của nền kinh tế thế giới. Vì muốn bảo đảm những giá trị phong kiến, bọn cầm quyền dùng bạo lực để ngăn sông cấm chợ, để tạo đặc quyền đặc lợi riêng cho những kẻ trung thành với chế độ. 

Trong khi nền tảng của chủ nghĩa Mác dựa trên năng suất lao động, những chế độ phong kiến kiểu mới với giáo điều "duy vật lịch sử" của chủ nghĩa Mác, vì muốn bảo vệ quyền thống trị, phải dùng bạo lực để ngăn sông cấm chợ, đã trở thành những chính quyền phá hoại năng suất lao động mạnh nhất. Sự mâu thuẫn nội bộ của những chính quyền đó không xuất hiện rõ trong thời gian chiến tranh vì sự tuyên truyền khéo léo về sự phá hoại của "tư bản quốc tế", "giai cấp phản động", v.v…; nhưng trong thời gian phát triển hòa bình thì sự mâu thuẫn càng ngày càng rõ rệt và đưa tới sự sụp đổ toàn diện của chủ nghĩa cộng sản trên thế giới. Sự diễn tiến tất yếu của lịch sử đã xảy ra hơn mười năm, nhưng cho đến ngày hôm nay vẫn còn có người cho rằng sự sụp đổ đó là do sự phản bội (!) của Gorbachev, một bằng chứng của sự khó khăn để giải độc những người đã lỡ tôn thờ một chủ thuyết. 

Theo chủ nghĩa Mác thì sự tiến hóa của nhân loại là do sự đấu tranh giai cấp. Chủ trương này đã giúp cho các nhà lãnh đạo cách mạng vô sản vận dụng được giai cấp đi làm công đứng lên lật đổ giai cấp thống trị. Nhưng một khi đã nắm được chính quyền thì họ lại tạo ra một giai cấp phong kiến mới, và lúc bây giờ Chủ nghĩa Mác lại đẩy họ vào chỗ phá hoại sản xuất, bằng chuyên chính, bằng ngăn sông cấm chợ, bằng xóa bỏ quyền tư hữu, bằng sự tiêu diệt các thành phần trí thức, doanh nghiệp, chủ nhân v.v… trong xã hội cũ. 

Trong bài "dắt tay nhau, đi dưới tấm biển chỉ đường của trí tuệ" năm 1988, ông Hà Sĩ Phu phủ nhận giáo điều căn bản của chủ nghĩa Mác "sự tiến hóa của nhân loại là do sự đấu tranh giai cấp". Theo ông ta: 

"Do biết sử dụng công cụ nên khác với mọi sinh vật, con người không tiến hóa bằng cách biến đổi những cấu tạo của cơ thể mà bằng hoàn thiện không ngừng công cụ lao động. Cùng với sự cải tiến công cụ là sự cải tiến quy trình sản xuất, hoàn thiện kỹ năng… dẫn đến tăng năng suất lao động và chất lượng sản phẩm. Tất cả những biến đổi cơ bản ấy đều là biểu hiện sự gia tăng tri thức của con người về các quy luật tự nhiên và quy luật quản lý, tổ chức xã hội. Vậy thì, cái lõi bên trong của dòng tiến hóa là dòng phát triển của trí thức của nhân loại, còn sự đấu tranh của tập đoàn người này với tập đoàn người khác, tức là sự đấu tranh giai cấp chỉ là cái vỏ, là những hiện tượng xã hội kèm theo mà thôi". 

Phủ nhận sự đấu tranh giai cấp là phủ nhận tất cả những công trạng của những người cộng sản, phủ nhận tất cả những lý tưởng cộng sản, chẳng qua chỉ là "thiên đường mù" mà thôi. Những chiến thắng trong cuộc chiến tranh ý thức hệ vừa qua chẳng qua chỉ là kết qủa của sự bịp bợm quần chúng nhân dân làm cho họ tưởng lầm là cuộc chiến tranh "giải phóng dân tộc khỏi chế độ thuộc địa". Dám nói lên sự thật trong chế độ phong kiến kiểu mới thì dĩ nhiên tác giả sẽ bị đầy đọa, tù đầy. Trong chế độ phong kiến kiểu cũ, nhiều người đã bị xử chém đầu ba họ vì chống đối lại nhà vua, nhân danh "con trời" cai trị nhân dân. 

Ðứng trước sự phá sản của chủ nghĩa Mác, Trung Quốc đã mở cửa cho kinh tế thị trường để gia tăng năng suất lao động, đồng thời giữ vững nền phong kiến kiểu mới bằng vũ lực, dùng vũ khí lý luận để ngụy biện cho nền dân chủ giả tạo dưới danh nghĩa dân chủ tập trung. Sự tiến bộ về kinh tế làm cho nhiều người nghĩ rằng chính quyền Trung Quốc đã có một hướng đi phù hợp với sự phát triển tất yếu của nền kinh tế của họ. Người dân đen không cần biết gì đến lý thuyết tràng giang đại hải, những lý luận cách mạng, những chuyện nhân quyền, dân chủ, những thiên đường mù hay sáng khi cơm ăn chưa đủ no, áo mặc chưa đủ ấm. Trong những nước mà kỹ nghệ chưa phát triển cao, dù mang danh dân chủ tư sản hay xã hội chủ nghĩa, hoặc tôn giáo chủ nghĩa thì chúng ta thấy luôn luôn đầy dẫy những bất công, luôn luôn tham nhũng khắp nơi, luôn luôn độc tài tàn bạo. Phải chăng vấn đề phát triển kinh tế mới là nguyên nhân chính của các bệnh xã hội đó? Phải chăng chỉ khi nào kỹ nghệ hóa cao thì mới có thể có dân chủ được? 

Nhưng tại sao ngày xưa, nền kinh tế còn thấp hơn nhiều mà vẫn có những cảnh thanh bình thịnh trị? 

Thời phong kiến cũ, vì nhu cầu phát triển kinh tế, một chính quyền tập trung vào triều đình là cần thiết. Do đó nếu vua là người tốt, lấy ý dân làm ý trời thì đất nước sẽ được thanh bình thịnh trị. Nhưng quyền hạn lại là một thứ độc dược của tâm hồn nên sự thoái hóa của nhà vua là tất yếu. Vì vậy chỉ sau vài đời, các triều đại ngày xưa đều tiến hóa từ thịnh trị tới loạn lạc, chiến tranh; rồi khi một triều đại mới bắt đầu, chu kỳ đó lại luôn luôn lập lại. Ðặc tính quan trọng nhất của thời đại phong kiến cũ là quyền hành tập trung trong tay một người. 

Kinh tế là hạ tầng cơ sở của mọi xã hội nên tại các nước mà kỹ nghệ chưa phát triển thì những vấn đề dân chủ, nhân quyền thường chỉ có hình thức mà ít có nội dung, nhà nước luôn luôn tuyên bố dân chủ nhưng thực tế thì chỉ là độc tài, tham nhũng, phe cánh v.v… Ngày xưa người ta cướp quyền bằng bạo lực, mạnh được yếu thua thì ngày nay người ta cũng cướp quyền bằng quân đội rồi giữ quyền bằng những mánh khóe chính trị, bằng những nền dân chủ giả hiệu, bằng những lừa gạt nhân dân. Ai cũng có thể biết được là khi ăn chưa đủ no, mặc chưa đủ ấm thì nhân quyền và dân chủ chỉ là những thứ xa xỉ phẩm, nhưng một khi con người bị tuyên truyền xuyên tạc ngày đêm năm này sang năm nọ, thập niên này qua thập niên khác thì nhiều người trí thức còn lầm tưởng là mình là chủ đất nước thật, đến khi phát biểu không vừa ý kẻ cầm quyền và bị nhốt vào ngục tối mới ngã ngửa ra là mấy chục năm nay mình là ông chủ giả, thì đã quá muộn ! 

Trong các chế độ phong kiến kiểu mới ngày nay, các nhà lãnh đạo luôn luôn tìm mọi cách để giữ được đặc tính quan trọng của chế độ phong kiến kiểu cũ: tập trung quyền hành trong tay một người. Nhưng vì trình độ tri thức nhân dân đã phát triển hơn nên phải dùng những lý luận ngụy biện để che giấu ý đồ đó, chẳng hạn như dùng danh từ "xã hội chủ nghĩa" để cho nhân dân hiểu lầm là chính quyền do dân, vì dân, dùng danh từ "dân chủ tập trung" để nắm quyền trong tay mình mà vẫn cứ ngụy biện là dân chủ gấp triệu lần những nền dân chủ thực sự, dùng mánh khóe tàn bạo thanh toán mọi đối thủ để bảo đảm địa vị lãnh đạo tối cao của cá nhân, chẳng hạn như Stalin. 

Danh từ "xã hội chủ nghĩa" không những lừa gạt được thành phần nhân dân chấp nhận bất cứ chế độ nào miễn có cơm ăn áo mặc mà còn đánh lạc hướng được nhiều phe phái chống đối. Muốn nắm được chính quyền thì phe nào chẳng phải lo cho xã hội, nghĩa là sự thực phe nào chẳng phải là xã hội chủ nghĩa, đáng nhẽ chống những cái độc tài, cái tham nhũng, cái phong kiến, cái phân biệt đối xử, nhiều phe lại bị dị ứng với danh từ "xã hội chủ nghĩa", vô tình rơi vào bẫy của bọn phong kiến kiểu mới, nên gặp rất nhiều khó khăn trong sự vận động quần chúng tham gia. Nhân dân nhiều nước thế giới đã từng bị bọn phong kiến kiểu mới lừa gạt nên thường lo ngại ủng hộ những phe chống đối, sợ rằng khi phe nào lên thì cũng trở thành phong kiến kiểu mới mà thôi, thôi thì cứ mũ ni che tai, lo việc sinh sống hàng ngày; dính dáng vào dân chủ, nhân quyền có khi mang vạ tù đầy vào thân. Nhiều người quá nôn nóng về việc loại trừ bọn phong kiến kiểu mới đã quên đi sự việc có vẻ hiển nhiên đó. 

Trong bài "đôi điều suy nghĩ" viết năm 1993, ông Hà Sĩ Phu đã nhận định về nhân dân Việt Nam: "mạnh về hợp quần, yếu về ý thức xã hội ; 'đạo trung dung' bị hạ xuống thành phương châm yên thân, nhẫn nhục". Thực ra, đó là tính chất chung của nhân loại, của bất cứ ai sau khi đã hơn một lần bị những người, mà họ đã lầm tưởng là lãnh tụ anh minh, lừa gạt họ. Ðối với người dân đen, tìm mọi cách để có đủ cơm ăn áo mặc, tìm mọi cách để tránh những đòn thù của bọn bạo quyền, là những thứ cần thiết hơn những thứ "dân chủ, nhân quyền" rất nhiều. Ai muốn động viên nhân dân tham gia mà không nghĩ đến những điều căn bản đó thì khó thể nào nắm vững được phản ứng của quần chúng nhân dân. 

Chính những điều căn bản đó là câu trả lời câu hỏi nêu ra ở phần đầu: 

"Tại sao nói là tuyệt đại đa số dân chúng chống đối sự thống trị của bọn chúng mà chúng vẫn tồn tại? Và như vậy có thật là tuyệt đại đa số chống đối hay chỉ là sự tuyên truyền của phe đối lập?" 

Nói một cách khác, dân càng đói khổ thì càng dễ cai trị, nhà nước kiểm soát 100% kinh tế thì nhân dân khó thể nào nổi dậy, và nếu có nổi dậy thì dễ dàng bị dập tắt bằng bạo lực. 

Theo sự nghiên cứu của những chuyên viên về tâm lý thì con người có thể thích hợp với mọi hoàn cảnh sau một thời gian chuyển tiếp. Vì vậy sau một thời gian bị thống trị bởi phong kiến độc tài, người dân cũng quen dần và quên đi những mặt tiêu cực của bọn phong kiến độc tài để vui sống. Hơn nữa, với hệ thống giáo dục và bộ máy tuyên truyền, với sự bưng bít tin tức của thế giới bên ngoài, với những mánh khóe đạo đức giả, vì xã hội, vì dân vì nước, chúng có thể đánh lạc hướng dư luận quần chúng bằng cách tạo sự căm thù những kẻ khác, chẳng hạn như căm thù "chủ nghĩa tư bản", căm thù "nhân dân Mỹ". Vì vậy thế giới đã được chứng kiến: "hàng triệu người đi biểu tình ủng hộ xã hội chủ nghĩa ở Cuba mới đây". Nhân dân Cuba bị nhồi sọ mấy chục năm nay, bị bưng bít tin tức ở thế giới bên ngoài, quá bận rộn với miếng cơm manh áo, kinh tế còn thấp kém phản ảnh vào ý thức hệ của nhân dân: "phe nào cầm quyền thì cũng vậy thôi, dân đen đằng nào thì cũng bị bóc lột; cứ quan sát các nước láng giềng chung quanh, có cộng sản đâu mà vẫn nghèo đói, tham nhũng như rươi v.v… . Ði biểu tình ủng hộ chế độ đem lại nhiều lợi ích cho người dân trong chế độ độc tài: 

- không bị nghi ngờ, theo dõi 

- dễ làm ăn, dễ lấy lòng kẻ có quyền hành 

- vui với đám đông 

- hòa mình với mọi người chung quanh 

- v.v… 

Nước Anh và nhiều nước Bắc Âu, nhờ kỹ nghệ hóa từ lâu nên đã đạt được nền dân chủ thật, đã bảo vệ được nhân quyền, mặc dầu vẫn còn vua chúa về hình thức nhưng nội dung là dân chủ vì quyền hành thực sự thuộc về nhân dân. Nói một cách khác chế độ vua chúa hay bất kỳ chế độ nào khác mang tên xã hội chủ nghĩa hay dân chủ v.v… chẳng qua chỉ là cái tên gọi, không đáng để chống đối, để nguyền rủa v.v… Những kẻ cầm quyền thực sự, dù là vua thời phong kiến cũ hay tổng thống hoặc thủ tướng có thực quyền, hễ có chính sách cai trị vì phù hợp với sự phát triển của đất nước thì có thể làm cho đất nước được thanh bình thịnh vượng. Ngược lại thì làn sóng ngầm chống đối trong nhân dân sẽ lớn dần để đến một lúc sẽ thay thế nhà cầm quyền bằng bạo lực hay bằng biện pháp hòa bình bất bạo động. 

Chủ nghĩa Mác cũng như cuộc cách mạng vô sản thế giới chẳng qua chỉ là công cụ cho một số người vận dụng được quần chúng, cướp được chính quyền, thực hiện chế độ phong kiến kiểu mới, với ao ước thầm kín muôn năm trường trị, thống nhất giang hồ, với mánh lới mưu mẹo khôn ngoan hơn các vua chúa thời phong kiến kiểu cũ. Họ luôn luôn trui rèn khả năng sách động quần chúng để vận động nhân dân tham gia tích cực trong mọi công việc dưới danh nghĩa "xã hội chủ nghĩa" mà sự thực chỉ là để thực hiện những ao ước thầm kín cá nhân của họ. Khi thấy khó lừa được nhân dân với chiêu bài "xã hội chủ nghĩa" thì họ phải sử dụng bộ máy tuyên truyền để nhân dân lẫn lộn khi bị đập vào mắt khắp nơi khẩu hiệu "yêu nước là yêu chủ nghĩa xã hội". Chế độ phong kiến kiểu mới luôn luôn cần một ban lý luận để năm vững tình hình, để tìm cách sách động quần chúng khi cần, để ngụy biện chống lại mọi nguồn tư tưởng có hại cho chế độ, để khoác cho sự sử dụng bạo lực một cái áo "chính nghĩa". 

Chủ nghĩa Mác còn cho họ có thể nhân danh "xã hội chủ nghĩa" để tước đoạt của người dân những quyền mà ngay thời phong kiến kiểu cũ nhân dân còn được hưởng, chẳng hạn như làm chủ thực sự mảnh ruộng mà mình cầy cấy. Họ còn có thể nhân danh "xã hội chủ nghĩa" để làm những việc mà nhân loại đã, đang và sẽ mãi mãi coi là tội phạm: cướp của, giết người, chẳng hạn như việc đấu tố các địa chủ, các nhà tư sản. 

Từ công cụ để tìm hiểu những ý muốn thầm kín của nhân dân để sách động quần chúng đứng lên lật đổ chính quyền, chủ nghĩa Mác lại trở thành công cụ cho chính quyền chuyên chính nắm vững tư tưởng của những thành phần chống đối để tiêu diệt từ trong trứng nước những mầm mống nổi dậy chống phong kiến độc tài đội lốt "chủ nghĩa xã hội", "đạo đức cách mạng", "vì dân, do dân" v.v… 

Ðối với kiến thức hiện tại của nhân loại thì chủ nghĩa Mác đã lỗi thời, nhưng đối với chế độ phong kiến kiểu cũ thì chủ nghĩa Mác là một vũ khí lý luận vô cùng lợi hại, là một hệ thống lý luận ở trình độ cao hơn. 

Kinh tế là cấu trúc hạ tầng của một xã hội, nền kinh tế luôn luôn có xu hướng tạo ra một cấu trúc thượng tầng (hệ thống chính trị) thích hợp với nó, luôn luôn phản ảnh vào ý thức hệ của mọi người dân. Khi kinh tế quốc gia chủ yếu là nông nghiệp thì cần một chế độ phong kiến kiểu cũ để dễ phát triển; nhưng khi nền kinh tế chuyển sang công nghiệp và thương nghiệp thì chế độ phong kiến kiểu cũ không còn đáp ứng được nhu cầu phát triển nữa và mâu thuẫn bắt đầu nẩy sinh thúc đẩy nhân dân nổi dậy lật đổ chính quyền. Sự phát triển tư bản chủ nghĩa là sự phát triển tất yếu của nền kinh tế dựa trên công nghiệp và thương nghiệp. Ða số các quốc gia chưa kỹ nghệ hóa cao trên thế giới, vừa bị ảnh hưởng của các tư tưởng dân chủ, vừa bị trói buộc bởi điều kiện kinh tế lạc hậu, thường rơi vào chủ nghĩa phong kiến kiểu mới với chính quyền tham nhũng, với bầu cử gian lận, với giáo điều tôn giáo hay giáo điều cộng sản v.v… Chính quyền nào thì cũng nói vì dân do dân, nhưng làm thì là cai trị, nhiều khi tàn bạo hơn phong kiến ngày xưa, tàn bạo hơn sự cai trị của ngoại bang thời chủ nghĩa đế quốc. Có những chính quyền dùng giáo điều tôn giáo để cai trị dân, để sử dụng niềm tin của nhân dân làm công cụ cai trị! 

Các chế độ phong kiến kiểu mới (giáo điều cộng sản hay tôn giáo) luôn luôn nêu cao đạo đức để trị dân nhưng bản chất lại mất đạo đức nên mâu thuẫn triền miên. Chính quyền nào cũng độc tài, tham nhũng và luôn luôn hô hào chống độc tài, chống tham nhũng. Khi chính sách của chính quyền phù hợp với sự phát triển kinh tế của quốc gia thì dù có "độc tài, tham nhũng", nhân dân cũng vui vẻ chấp nhận để được sống trong hòa bình hạnh phúc (dù là thứ hạnh phúc rất tương đối), dù dân chủ, nhân quyền còn là chuyện xa vời. Có nhà lãnh đạo đã từng than "nếu diệt hết tham nhũng thì không có người để làm việc nữa". Sự thanh liêm, đạo đức của các nhà lãnh đạo tuy cần thiết nhưng cũng hoàn toàn vô ích nếu chính sách không phù hợp với sự phát triển kinh tế của nhân dân, và khi đó chỉ có vũ lực mới đảm bảo được sự tồn tại của chính quyền. 

Muốn chữa khỏi bệnh thì phải chẩn bệnh đúng và dùng đúng thuốc. Bệnh "độc tài, phong kiến, tham nhũng" cũng giống như các bệnh khác. Người ta thường chẩn bệnh sai và dùng thuốc sai vì bị che mờ bởi quyền lực và lợi ích cá nhân. Sự thực là do sự mâu thuẫn giữa nền kinh tế với chính sách kinh tế của chính quyền cũng như với thể chế chính trị của xã hội. Những kẻ cầm quyền càng kêu gọi chống tham nhũng thông thường lại là những kẻ tham nhũng nhất. Nhiệm vụ của kẻ cầm quyền không phải là để kêu gọi chống tham nhũng mà là để hoạch định và thi hành một chính sách kinh tế phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế hiện hữu, thực hiện sự bình đẳng của nhân dân trước pháp luật. 

Trong các nước kỹ nghệ hóa cao, tình trạng kinh tế phát triển cao đã phản ánh vào tư tưởng nhân dân nên không có chính quyền nào có thể đi ngược lại quyền lợi của nhân dân được. Thực hiện một chính sách kinh tế phù hợp với sự phát triển và thực hiện sự bình đẳng của nhân dân trước pháp luật trở thành chuyện dĩ nhiên và không một chính quyền nào dám vi phạm. 

Ngược lại trong các nước kỹ nghệ hóa còn trong thời kỳ phôi thai, tình trạng kinh tế thấp kém, thiếu ăn thiếu mặc đã phản ảnh vào tư tưởng đa số nhân dân nên thông thường chính quyền nào cũng có xu hướng độc tài phong kiến dù đội lốt "xã hội chủ nghĩa" hay "tôn giáo chủ nghĩa". Chính quyền nào cũng dùng đủ mọi mánh khóe thủ đoạn, mọi biện pháp ngụy biện, đạo đức giả để giữ vững quyền hành cho đến khi họ bị lật đổ mà thôi. Sự đấu tranh của những phần tử tích cực dĩ nhiên đóng vai trò quyết định trong sự lật đổ ấy. Nhưng hoạt động của các phần tử ấy chỉ thành công một khi họ vận động được quần chúng nhân dân tham gia. Sự tham gia sôi sục hay thái độ lạnh nhạt của nhân dân là do: 

- Sự thúc đẩy ngấm ngầm của nhu cầu phát triển về kinh tế của nhân dân. Chính quyền dù độc tài phong kiến đến mấy, nếu hóa giải được sự thúc đẩy này, cũng khó thể nào bị lật đổ. 

- Các nhà hoạt động hiểu được những đau khổ và ước vọng của nhân dân và có những hành động để làm dịu bớt những đau khổ đó cũng như để đáp ứng những ước vọng chính đáng của nhân dân.