Trước tình trạng
suy thoái trầm trọng của nền giáo dục Việt Nam không còn
che giấu được bất cứ ai, CSVN vừa phê chuẩn một đề
án rất vĩ đại mà đại đa số người quan tâm đều cho
đó là một giấc mơ không tưởng giữa ban ngày. Theo đề
án, từ nay (2010) cho đến năm 2020 Bộ Giáo Dục CSVN sẽ đào
tạo khoảng 23 ngàn tiến sĩ với kinh phí khoảng 14 tỷ VN,
tương ứng với khoảng 737 triệu USD. Theo đề án này "sẽ
có khoảng 10 ngàn tiến sĩ được đào tạo ở nước ngoài
tại các trường đại học có uy tín, khoảng 3,000 tiến sĩ
được đào tạo theo hình thức phối hợp hoặc liên kết
giữa các trường đại học của Việt Nam và trường đại
học nước ngoài, và khoảng 10 ngàn tiến sĩ được đào tạo
trong nước.". Nhận định về đề án, báo “Tuần Việt
Nam Net” cho đây chỉ là một ảo tưởng hoặc có thể nói
là một giấc mơ giữa ban ngày của chế độ CSVN.
Nói về nền giáo dục
Việt Nam dưới XHCN có lẽ ai cũng biết là một nền giáo
dục lạc hậu, giáo điều, giảng viên thiếu khả năng, đại
đa số chỉ có “hồng” mà không có chuyên, học sinh sinh
viên không đủ thời gian học tập. Thời gian học đã bị
phung phí một cách vô ích vào những điều bịp bợm vô bổ
như triết học Mác- Lê, một triết thuyết mà thế giới
đã vất vào xọt rác từ lâu, cộng thêm với những môn học
ngồi sọ như “lịch sử đảng, đạo đức và tư
tưởng Hồ Chí Minh”. Trong khi đó, thành phần giảng dạy
đã thiếu khả năng lại còn thiếu cả lương tâm chức nghiệp
chỉ vì những mức lương quá khiêm nhường của xã hội.
Ngoài ra, hệ thống tham
nhũng cũng đã ăn sâu trong ngành giáo dục và trở thành bình
thường như cơm ăn, áo mặc hàng ngày và bất cứ ai cũng
có thể thấy một cách dễ dàng, nếu muốn thấy như bà Marie
Ottosson, Công sứ Phụ trách Hợp tác Quốc tế của Đại sứ
quán Thụy Điển nhận định “Hiện nay chưa có nhiều
nghiên cứu về tham nhũng trong lĩnh vực giáo dục tại Việt
Nam. Đây có thể là một vấn đề. Cạnh đó chúng ta biết
là nó tồn tại, hầu như khắp nơi trong hệ thống giáo dục”.
Đây chính là một vấn nạn mà hầu như không có cách nào
có thể cải tổ để nâng cao hệ thống giáo dục tại Việt
Nam, nó chẳng khác gì một căn bệnh mãn tính của y học.
Ngoài ra, với hệ thống giáo điều được điều hành từ
những bộ óc ”hồng hơn chuyên” đã đưa đến rất nhiều
những điều trái khoáy để những người có khả năng và
tâm huyết với giáo dục cũng phải bó tay đứng nhìn một
cách xót xa như một câu chuyên cách đây không lâu, trong một
cuộc phỏng vấn một vị chuyên gia khoa học trong nước cho
biết, tất cả những đề án lợi ích trình lên đều bị
lãnh đạo bác bỏ, chỉ vì không hiểu tí gì về khoa học.
Do đó, rất người có khả năng và tâm huyết đành phải
từ giã chuyên môn để đi làm việc khác sinh sống cho qua
ngày, đoạn tháng.
Nói về đào tạo tiến
sĩ tại Việt Nam, theo Giáo Sư Nguyễn Xuân Hãn cho biết "từ
năm 1945 đến nay Việt Nam có khoảng 15 ngàn tiến sĩ, trong
đó khoảng 5 ngàn được đào tạo từ nước ngoài về và
khoảng 10 ngàn tiến sĩ trong nước. Như vậy, trong 65 năm qua,
trung bình mỗi năm Việt Nam đào tạo được 230 tiến sĩ.".
Do đó, Gs Hãn cũng cho đề án này cũng chỉ là một giấc
mơ, bất khả thi. Cũng trong vấn đề này, Giáo sư Nguyễn
Văn Tuấn cho biết, "đến nay Việt Nam đã phong học hàm
giáo sư và phó giáo sư cho hơn 8,300 người, số lượng tiến
sĩ gấp 4 lần số lượng giáo sư. Tuy nhiên, đáng quan tâm
là số lượng này giảng dạy trong các trường dại học lại
rất thấp.". Trong khi đó, theo báo cáo giám sát của Ủy
Ban Thường Vụ Quốc Hội CSVN thì hiện tại “có khoảng
61 ngàn giảng viên đại học, cao đẳng, trong đó chỉ có
khoảng 6,200 tiến sĩ, khoảng 2,300 giáo sư, phó giáo sư,
có lại khoảng hơn mười ngàn tiến sĩ và sáu ngàn giáo sư,
phó giáo sư không tham gia công tác giảng dạy”. Một câu
hỏi được đặt ra ở đây là tại sao con số khoảng hơn
mười ngàn tiến sĩ và sáu ngàn giáo sư, phó giáo sư không
tham gia công tác giảng dạy” trong khi ngành giáo dục đang
thiếu giảng viên một cách trầm trọng ? Phải chăng đây
là chính những nhân tài không có “đất dụng võ” chỉ
vì bị điều hành bởi cấp lãnh đạo ngu dốt như lời Giáo
sư Phạm Phụ đã nhận định trong một cuộc phỏng vấn cuả
RFA cách đây vài tuần, và cũng có thể đây là con số “Tiến
sĩ giấy, Giáo sư giấy”, mua bằng, mua học vị làm cảnh
chơi cho vui nên không thể và không dám tham gia giảng dạy.
Xoay quanh việc đào tạo
Tiến sĩ tại Việt Nam, Theo “Tuần Việt Nam Net” cho biết,
theo quy định, mỗi nghiên cứu sinh phải có ít nhất 2 bài
báo đăng trên các tạp chí chuyên ngành mới đủ điều kiện
bảo vệ luận án. Tuy nhiên, theo thống kê cuả "Science Citation
Index Expanded (2007) thì hai đại học lớn của Việt Nam là
đại học quốc gia Hà Nội và Sài Gòn cùng với Viện Khoa
Học và Công Nghệ Việt Nam chỉ có 96 bài viết được xuất
bản trên các tạp chí khoa học. Trong khi đó Đại Học Quốc
Gia Nam Hàn có 5,060 bài, Đại Học Quốc Gia Singapore có 3,598
bài và Đại Học Tổng Hợp Bắc Kinh có 3,219 bài... Theo một
thống kê khác cuả “World Intellectual Property Organization”
thì không thấy Việt Nam có một bằng sáng chế nào, trong
khi đó Nam Hàn có 102,633, Trung Quốc có 26,292, Singapore có 995
và Thái Lan có 158 bằng sáng chế đã được chứng nhận.
Từ những dữ kiện
trên đa số nhận định, nếu dựa trên thực tế và thực
lực chắc chắn đề án này chỉ là một chiếc bánh vẽ không
tưởng, CSVN đưa ra mỵ dân cho vui và cũng để chứng minh
cái gọi là “đỉnh cao trí tuệ” siêu việt của CSVN, sau
đó từ từ cho vào quên lãng. Tuy nhiên đa số cũng nhận định,
dưới chế độ CSVN cũng khó có thể biết được điều gì
chính xác, không có gì có thể “làm khó” được đảng
và nhà nước. Rất có thể CSVN sẽ đào tạo một con số
nhỏ tượng trưng có thực lực từ ngoại quốc đem về, phần
còn lại sẽ đào tạo theo lối tại chức và đồng hoá đại
khái, rồi cấp bằng để ngồi chơi xơi nước phe phẩy như
đã từng thực hiện, và như thế thì cũng không cần đến
thời gian mười năm mà có thể chỉ trong vài năm là xong.
Tóm lại, theo nhận định
chung, muốn cải tổ cả một nền giáo dục để nâng cao chất
lượng, đào tạo nhân tài phát triển đất nước, tất nhiên
phải cải tổ ngay từ hạ tầng, không thể chỉ đếm con
số tiến sĩ, giáo sư, phó giáo sư rồi tự cho mình tiến
bộ. Một chế độ tham nhũng được coi như quốc sách, lãnh
đạo thì ngu xuẩn, giảng viên thiếu khả năng, thiếu lương
tâm chức nghiệp, chương trình đào tạo chú trọng vào nhồi
sọ làm sao cho thật “hồng”, thì thử hỏi làm sao có thể
đào tạo được nhân tài để mong phát triển đất nước.
Một ông thầy dốt, không thể đào tạo được học trò giỏi
là một chuyện dĩ nhiên ai cũng biết. Do đó, dưới chế độ
CSVN thì dù có đưa ra đề án vĩ đại thế nào chăng nữa
cũng chỉ là tấm bình phong mỵ dân, và kết qủa không qua
khỏi câu tục ngữ “Mười voi không được một bát nước
xáo”. Từ đó, theo cái nhìn chung, dưới chế độ CSVN không
thể cải tổ hay canh tân bất cứ điều gì có thể làm lợi
cho dân, cho nước, để đưa đến “Dân giầu, nước mạnh”,
tất cả chỉ là bịp bợm, ngoại trừ đảng và nhà nước
CSVN biến mất trên quê hương.
-
Phạm Thanh Phương
(SGT- Úc Châu)
