Căn nhà anh chị Hải Triều được đặt chỗ trước khá đông, dự trù là tổ ấm, không phải vì đầy đũ tiện nghi, ngược lại biết trước là sẽ ngủ theo kiểu … tị nạn, mà là nơi gặp gỡ của quần hùng khắp nơi muốn ăn món bụi đời.  Nhắm mắt để đó đâu được vài tiếng là mọi người thức dậy uống cà phê, chuẩn bị chuyến vượt biên qua Seattle.

Sau một giờ, xe đến biên giới, chiếc thứ nhất đi qua cái một, nhưng chiếc thứ hai không chịu lăn bánh.  Ba nhân vật thuộc loại VIP từ Đức và Úc châu phải trải qua nửa tiếng thủ tục của quan thuế.  

Chúng tôi phóng nhanh về thủ phủ Seattle để phụ giúp chị Ánh Tuyết, người nữ lưu trấn thủ lưu đồn của LMDCVN tại thành phố đầy sóng gió, hôm nay đứng ra phối hợp với Đại Gia Đình Nguyễn Ngọc Huy và Câu Lạc Bộ Đằng Phương để tổ chức Lễ Tưởng Niệm Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy và ra mắt cuốn phim tài liệu Nguyễn Ngọc Huy, Thân Thế và Sự Nghiệp.

Nhà hàng Jumbo gồm hai phần riêng biệt.  Người phụ trách liên lạc có sự nhầm lẫn, nên khi trang trí gần xong bàn thờ thì chủ nhân cho biết chúng tôi đã … nhầm địa chỉ.  Không sao, hội trường bên trái có thể chứa được bốn trăm người, dễ trang trí, khá đông anh em từ các nơi về, nên coi như chuyện nhỏ. 

Nhìn thành phần tham dự, người ta nhận thấy, bên cạnh những người trong Đại Gia Đình Nguyễn Ngọc Huy, là những nhân vật hoạt động trong cộng đồng người Việt tại Seattle gồm nhiều khuynh hướng khác nhau.  Không còn nghi hoặc gì nữa, cuộc đời phục vụ và tranh đấu cho tương lai Việt Nam được Dân Chủ Tự Do của Giáo sư Huy là mục tiêu chung của mọi người Việt Nam, đang gặt hái được sự đồng thuận của người Việt tha hương.

Những nỗ lực của Ban Tổ Chức chính là công việc tiếp tục sự nghiệp dở dang và cũng là hoài bảo về một Việt Nam Dân Bản - Tự Do - Độc Lập - Hòa Bình - Trung Lập của cố Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy.

Anh Nguyễn Văn Sang, đến từ Vancouver, đảm trách điều khiển chương trình.  Tuổi tác gần 70 của anh trái ngược với phong cách làm việc ngắn gọn, uyển chuyển và giọng nói chắc nịch, khiến người tham dự có cảm tưởng anh đã có nhiều kinh nghiệm về lãnh vực này.  

Sau nghi lễ tưởng niệm do thượng tọa Thích Minh Chiếu chủ trì, anh Cao Thái Hải, cựu sinh viên trường đại học Minh Đức trước năm 1975 trình bày tiểu sử Giáo sư Huy.  Có vẽ như anh rất thuộc tiểu sử người thầy của mình mà không cần nhìn vào giấy tờ.

Nhân vật chính của buổi tổ chức, chị Trần Ánh Tuyết, trong màu áo dài xanh đậm, với giọng nói thường làm người tham dự xúc động trong các buổi lễ hằng năm về Giáo sư Huy, hôm nay lại càng gây sự chú ý của đồng hương, khi đảm trách vai trò trưởng Ban Tổ Chức cho lễ tưởng niệm và ra mắt cuốn phim tài liệu Nguyễn Ngọc Huy, Thân Thế và Sự Nghiệp.  Chị nói về sự xã thân của Giáo sư Huy, con người đã khiến chị ngưỡng mộ, và dù tuổi tác, sức khỏe yếu kém, chị vẫn quyết chí theo đuổi chủ trương của ông.

Cô Phương Thu, một giọng ngâm nổi tiếng tại Seattle, diễn ngâm bài thơ Anh Hùng Vô Danh của thi sĩ Đằng Phương, bài thơ thường được trình bày trong các lễ tưởng niệm, chính là bài thơ được giảng dạy tại học đường trước năm 1975.

Diễn giả đầu tiên là anh Nguyễn Kim Long, phối trí viên của Ủy Ban Quốc Tế Yễm Trợ Việt Nam Tự Do Khu Bộ Tây Bắc Hoa Kỳ trong những năm 1987-1992, thuật lại công trình vận động thành hình tổ chức quốc tế này tại tiểu bang Washington.  Anh nói lưu loát như một giòng suối, âm điệu bùi ngùi khiến người nghe không thể không mường tượng những nỗ lực gian nan của Giáo sư Huy trong cuộc vận động chính giới hỗ trợ cuộc tranh đấu của ông.

Bỗ túc cho phần trình bày của anh Kim Long, cô sinh viên xinh đẹp Võ Kim Ngọc lên đọc Bằng Tưởng Lục của thị trưởng Seattle bằng Anh ngữ, để tưởng thưởng Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy về những đóng góp cho nhân quyền và dân chủ qua cuộc tranh đấu của ông cho đất nước Việt Nam.  

Tiếp đến, cô Kim Ngọc đọc quyết định của quốc hội tiểu bang Washington vinh danh Giáo sư Huy về những nỗ lực vân động các chính khách để thành lập Ủy Ban Quốc Tế Yễm Trợ Việt Nam Tự Do Khu Bộ Tây Bắc Hoa Kỳ, tiếp đó là Bằng Tưởng Lục của King County về công lao vận động, tranh đấu cho dân chủ, tự do và hòa bình cho Việt Nam.

Trưởng Ban Tổ Chức, chị Trần Ánh Tuyết được mời lên tiếp nhận tài liệu và tuyên đọc bản dịch Việt ngữ.  Giây phút ý nghĩa này không phải địa phương nào cũng dễ dàng vận động được, nếu không có những người trong Đại Gia Đình Nguyễn Ngọc Huy tiếp cận với chính quyền địa phương, và cung cấp những tài liệu xác thực về cuộc đời và công lao của Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy.  

Chị Ánh Tuyết đã thỗ lộ với tôi mấy ngày trước, chị đã bật khóc khi hay tin chính quyền Seattle công bố sự tưởng thưởng này, cùng với những tài liệu và hình ảnh được quốc hội tiểu bang Washington chuyển giao cấp cho Ban Tổ Chức về cuộc vận động của Giáo sư Huy trong thập niên 80.  Đây là địa phương thứ hai đã xác nhận bằng văn bản những đóng góp lớn lao của Giáo sư Huy cho đất nước Việt Nam và còn được coi là đóng góp cho dân tộc Hoa Kỳ như cựu tổng thống George Bush đã nhận xét.  Còn nhớ cách đây hơn một tháng, thị trưởng thành phố Houston, tiểu bang Texas cũng đã cấp bằng Tưởng Lục cho Giáo sư Huy và lấy ngày 7-6-2008 làm ngày Nguyen Ngoc Huy Day.

Tiếp theo chương trình, đại diện Câu Lạc Bộ Đằng Phương vắn tắt thuật lại nguyên nhân thúc đẩy tổ chức này thực hiện cuốn phim tài liệu trong những điều kiện và phương tiện hạn chế.  Đại diện Câu Lạc Bộ, bằng cái nhìn của người làm phim tài liệu, đã đúc kết cuộc đời Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy thành 10 điểm nỗi bật, để nói lên cái thiên tài của nhân vật lịch sử lỗi lạc này.  Cảm động nhất là người đại diện nêu lên hình ảnh người chiến sĩ già sáu mươi sáu tuổi, thân mang trọng bệnh ung thư, sống chết nay mai, nhưng lại lặn lội khắp nơi trên thế giới, vận động chính giới tìm phương cứu vớt đồng bào khỏi xiềng xích cộng sản, như một hình ảnh của lòng nhân ái vô cùng lớn lao trong thời đại ngày nay.

Câu Lạc Bộ Đằng Phương cũng cho biết, sau khi phát hành cuốn phim, đã nhận thêm tài liệu, cải tiến phần kỷ thuật, và sẽ phát hành bằng song ngữ Anh-Việt, đặc biệt nhắm vào đối tượng giới trẻ để lưu lại cho hậu thế tấm gương phục vụ đất nước và chủ trương về đường lối xây dựng tương lai Việt Nam của nhà ái quốc Nguyễn Ngọc Huy. 

Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Thúy Tần, ái nữ Cố Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy, sau đó bày tỏ cảm tưởng về cuốn phim có đề cập đến người mẹ của cô, đã đảm trách một cách xuất sắc vai trò người vợ, người mẹ trong gia đình như bà Phan Bội Châu, để Giáo sư Huy có điều kiện hoạt động chính trị.  Cô cũng nói về những nỗi đau của người cha của mình khi miệt mài trong cuộc tranh đấu, mà không có nhiều thời gian gần gũi gia đình.

Có lẽ giây phút chờ đợi của quan khách là xem 20 phút trích đoạn cuốn phim về thân thế và sự nghiệp của Giáo sư Huy.  Khi đèn tắt, hội trường chăm chú theo dỏi như trong một rạp hát.  Một phụ nữ đã rươm rướm nước mắt khi xem đoạn phim nói về cái chết của một người đã suốt đời phụng sự tổ quốc Việt Nam.  Những tiếng vỗ tay, nét mặt chia sẻ của toàn thể hội trường chính là phần thưởng mong đợi cho Ban Tổ Chức.  Có thể hiểu rằng phương tiện phim ảnh hiện đại đã giúp cho tấm gương phục vụ đất nước của Giáo sư Huy trở nên sáng chói hơn giữa cộng đồng.

Những khía cạnh chính trị tương quan từ cuốn Các Ẩn Số Chính Trị trong tiểu thuyết Võ Hiệp Kim Dung đến sinh hoạt chính trị hiện nay của khối người Việt đấu tranh giải thể chế độ cộng sản tại Việt Nam, được anh Hồng Ngự trình bày một cách mạch lạc, nói lên sự tương quan lý thú giữa tác phẩm của Giáo sư Huy và tình hình chính trị thế giới.

Bác sĩ Giáp Phúc Đạt, một thành viên tích cực trong các sinh hoạt của cộng đồng Người Việt Quốc Gia địa phương nhắc đến những ấn tượng về Giáo sư Huy. Tấm lòng và thái độ khiêm tốn người bác sĩ trẻ đối với Giáo sư Huy, không những là sự ngưỡng mộ mà còn gián tiếp chuyên chở tinh thần Nguyễn Ngọc Huy đến với cộng đồng Việt Nam.

Đề tài thú vị sau cùng là của thi sĩ Lam Nguyên nói về những kỷ niệm khó phai mờ trong thời gian làm thơ bằng Hán Nôm với Cố Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy.

Được biết, tháng bảy hằng năm đối với các tổ chức của Giáo sư Huy là mùa tưởng niệm người quá cố Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy, đã từng là người thầy, đồng chí, chiến hữu, thân hữu của họ.  Đằng sau lễ tưởng niệm và ra mắt cuốn phim tài liệu, đối với Ban Tổ Chức, Đại Gia Đình Nguyễn Ngọc Huy hay Câu Lạc Bộ Đằng Phương, tương lai Việt Nam theo đường lối của Giáo sư Huy dường như đang là mối quan tâm hàng đầu trong những nỗ lực hoạt động tranh đấu hiện nay của họ.  

Tương lai Việt Nam theo đường lối dân chủ pháp trị và giải pháp trung lập pháp lý vĩnh viễn là mục tiêu tranh đấu của Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy lúc còn sinh tiền, theo Câu Lạc Bộ Đằng Phương cho biết, sẽ được nhấn mạnh thêm trong ấn bản cuốn phim song ngữ sắp tới.

Qua phần trình bày của Ban Tổ Chức và các diễn giả, rất nhiều điều cần học hỏi nơi cuộc đời đầy hy sinh, nơi mẫu người đạo đức, nơi chủ trương đường lối tranh đấu của Giáo sư Huy.  Cái duyên của Seattle với Giáo sư Huy trong quá khứ có lẽ chính là cái nợ phải trả cho ông là thế hệ sau ông phải thực hiện mộng ước chưa thành của ông về tương lai Việt Nam.

Lễ tưởng niệm và ra mắt cuốn phim về cuộc đời Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy, kết thúc sau bốn giờ sinh hoạt, được báo Seattle Viet Times đúc kết như sau:

“Thật là một buổi sinh hoạt hiếm có và nỗi bật tại địa phương, thu hút sự chú ý của người tham dự.  Một tài sản trí tuệ, một danh nhân, một nhà ái quốc tận tụy, một lương sư, một nhà tranh đấu chính trị bền bĩ, một nhà vận động đầy thuyết phục, của đất nước Việt Nam được hệ thống hóa lại trong cuốn phim tài liệu, do một nhóm người tận tâm thực hiện.  Đây cũng chính là tài liệu hết sức quan trọng cho các nhà nghiên cứu, cho giới trẻ Việt Nam trong và ngoài nước học hỏi những kinh nghiệm phục vụ đất nước của những người đi trước.” 

Chu Lynh
Vancouver, BC, 18-7-2008